Search engine for discovering works of Art, research articles, and books related to Art and Culture
Javascript must be enabled to continue!
Լեռնային Ղարաբաղի հիմնախնդիրը 1921-1923թթ․։ Ադրբեջանական պատմագիտության խեղաթյուրումները
View through CrossRef
Սույն հոդվածում քննության է դրված Լեռնային Ղարաբաղի հիմնախնդիրը՝ 1921թ․ հուլիսի 5-ի Ադրբեջանի կազմ ընդգրկելու մասին որոշումից մինչև 1923թ․ հուլիսի 7-ի՝ ինքնավարության շնորհման և Լեռնային Ղարաբաղի ինքնավար մարզի (ԼՂԻՄ) ձևավորման մասին որոշումն ընկած ժամանակահատվածում հիմնախնդրի շուրջ ծագած հակասությունները, դրանց հաղթահարմանն ուղղված ջանքերը։ Խնդրի էությունը կայանում է նրանում, որ պատմաքաղաքագիտական գրականության մեջ Լեռնային Ղարաբաղն Ադրբեջանի կազմում ներառելու մասին որոշումից հետո ստեղծված իրավիճակը ոչ լիարժեք է քննության առնված, և բազմաթիվ դեպքերում առկա է խնդրի նկամամբ միակողմանի, կանխակալ վերաբերմունք, մինչդեռ 20-րդ դարի ամենասուր հակամարտություններից մեկի՝ Լեռնային Ղարաբաղի հիմնախնդրի, դրա շուրջ ստեղծված զարգացումների ողջ ընթացքը, ցույց է տալիս, որ հակամարտության հետ կապված որոշումների թողած իրական հետևանքներն ու վերաբերմունքը նորովի պարզաբանման կարիք ունեն և նրանում անթույլատրելի են միակողմանի անդրադարձներն, առանց համապարփակ դիտարկման, առավել ևս, որ որոշման արդյունքների անմիջական կրողների՝ Լեռնային Ղարաբաղի հայության հակազդեցությունը պատշաճ ուշադրության չէր արժանացել։ Քննության դրված խնդրի վերաբերյալ առկա են մի շարք ուսումնասիրություններ, թե հայ, թե ադրբեջանական պատմագիտության մեջ, սակայն հարկ է ընդգծել, որ կան իրական բացթողումներ, մասնավորապես առկա է խնդրի նկատմամբ միմյանցից խիստ հակադիր դիրքորոշումներ։ Մեր նպատակն է վեր հանել դեպքերի իրական ընթացքը, ի վերջո դիտարկել հարցը՝ թե որքանով էր այն արտացոլում ազգային մեծամասնության՝ արցախահայության ազատ կամարտահայտումը, որքանով էր ընդունելի և արդարացի։
Title: Լեռնային Ղարաբաղի հիմնախնդիրը 1921-1923թթ․։ Ադրբեջանական պատմագիտության խեղաթյուրումները
Description:
Սույն հոդվածում քննության է դրված Լեռնային Ղարաբաղի հիմնախնդիրը՝ 1921թ․ հուլիսի 5-ի Ադրբեջանի կազմ ընդգրկելու մասին որոշումից մինչև 1923թ․ հուլիսի 7-ի՝ ինքնավարության շնորհման և Լեռնային Ղարաբաղի ինքնավար մարզի (ԼՂԻՄ) ձևավորման մասին որոշումն ընկած ժամանակահատվածում հիմնախնդրի շուրջ ծագած հակասությունները, դրանց հաղթահարմանն ուղղված ջանքերը։ Խնդրի էությունը կայանում է նրանում, որ պատմաքաղաքագիտական գրականության մեջ Լեռնային Ղարաբաղն Ադրբեջանի կազմում ներառելու մասին որոշումից հետո ստեղծված իրավիճակը ոչ լիարժեք է քննության առնված, և բազմաթիվ դեպքերում առկա է խնդրի նկամամբ միակողմանի, կանխակալ վերաբերմունք, մինչդեռ 20-րդ դարի ամենասուր հակամարտություններից մեկի՝ Լեռնային Ղարաբաղի հիմնախնդրի, դրա շուրջ ստեղծված զարգացումների ողջ ընթացքը, ցույց է տալիս, որ հակամարտության հետ կապված որոշումների թողած իրական հետևանքներն ու վերաբերմունքը նորովի պարզաբանման կարիք ունեն և նրանում անթույլատրելի են միակողմանի անդրադարձներն, առանց համապարփակ դիտարկման, առավել ևս, որ որոշման արդյունքների անմիջական կրողների՝ Լեռնային Ղարաբաղի հայության հակազդեցությունը պատշաճ ուշադրության չէր արժանացել։ Քննության դրված խնդրի վերաբերյալ առկա են մի շարք ուսումնասիրություններ, թե հայ, թե ադրբեջանական պատմագիտության մեջ, սակայն հարկ է ընդգծել, որ կան իրական բացթողումներ, մասնավորապես առկա է խնդրի նկատմամբ միմյանցից խիստ հակադիր դիրքորոշումներ։ Մեր նպատակն է վեր հանել դեպքերի իրական ընթացքը, ի վերջո դիտարկել հարցը՝ թե որքանով էր այն արտացոլում ազգային մեծամասնության՝ արցախահայության ազատ կամարտահայտումը, որքանով էր ընդունելի և արդարացի։.
Related Results
Military-Political Confrontations In The Khanates Of The South Caucasus In 1768-1774 And Erekle II
Military-Political Confrontations In The Khanates Of The South Caucasus In 1768-1774 And Erekle II
In 1768, Fatali Khan of Quba together with Hussein Khan of Shaki took Shamakhi. Soon, however, the former also tried to subdue the Shaki Khanate. For this purpose, Fatali offered K...
BOOK REVIEWS
BOOK REVIEWS
Book reviews in this article: The Crescent in North‐west China. By G. Findlay Andrew, O. B. E. Published by the China Inland Mission. Religious Tract Society, London. PP. 123. Revi...
Սումգայիթի հայերի զանգվածային ջարդերի հետևանքները և մեղավորների դատապարտումը
Սումգայիթի հայերի զանգվածային ջարդերի հետևանքները և մեղավորների դատապարտումը
1988 թ. փետրվարի 27-29-ն ընկած ժամանակահատվածում Ադրբեջանական ԽՍՀ-ի Սումգայիթ քաղաքում հայ բնակչության նկատմամբ իրագործված զանգվածային ջարդերը (հայտնի է նաև որպես «Սումգայիթի պոգրո...
Nomenclatural Studies Toward a World List of Diptera Genus-Group Names. Part IV: Charles Henry Tyler Townsend
Nomenclatural Studies Toward a World List of Diptera Genus-Group Names. Part IV: Charles Henry Tyler Townsend
The Diptera genus-group names of Charles Henry Tyler Townsend are reviewed and annotated. A total of 1506 available genus-group names in 12 families of Diptera are listed alphabeti...
BOOK REVIEWS
BOOK REVIEWS
Book reviews in this article: West and East. The Expansion of Christendom and the Naturalization of Christianity in the Orient in the XlXth Century. Dale Lectures. Oxford, 1913, by...
Biting midges of the genus Atrichopogon Kieffer (Diptera: Ceratopogonidae) described by Kieffer from Taiwan
Biting midges of the genus Atrichopogon Kieffer (Diptera: Ceratopogonidae) described by Kieffer from Taiwan
Twelve species of biting midges of the genus Atrichopogon reported by Kieffer (1912, 1916a,b, 1921, 1922) from Taiwan are redescribed, illustrated and/or interpreted. They are incl...
The species of the genus Diaclina Jacquelin du Val (Coleoptera: Tenebrionidae: Alphitobiini) from Sub-Saharan Africa
The species of the genus Diaclina Jacquelin du Val (Coleoptera: Tenebrionidae: Alphitobiini) from Sub-Saharan Africa
The species of Diaclina Jacquelin du Val, 1861 (Tenebrioninae: Alphitobiini) from the Sub-Saharan Africa are revised. Following new species are proposed: Diaclina ashantica sp. nov...
Powstanie i kulisy uchwalenia ustawy przechodniej z dnia 18 maja 1921 r. do Ustawy Konstytucyjnej z dnia 17 marca 1921 r. w sprawie czasowej organizacji władzy zwierzchniej Rzeczypospolitej
Powstanie i kulisy uchwalenia ustawy przechodniej z dnia 18 maja 1921 r. do Ustawy Konstytucyjnej z dnia 17 marca 1921 r. w sprawie czasowej organizacji władzy zwierzchniej Rzeczypospolitej
On February 10, 1919, the Legislative Seym met for the first session, whose main goal was to prepare a draft of the basic law for the reborn Poland. Over the next few months, in a ...