İKİNCİ DÜNYA SAVAŞI NIN TÜRKİYE-BULGARİSTAN İLİŞKİLERİNE ETKİSİ

Türkiye ve Bulgaristan, I. Dünya Savaşı sırasında İttifak Devletleri içerisinde İtilaf Devletlerine karşı aynı safta savaşmıştır. Savaş sonucunda iki devlet de savaştan mağlup olarak ayrılmıştır. I. Dünya Savaşı sonrasında, Türkiye Cumhuriyeti Mustafa Kemal Paşa’nın liderliğinde “Yurtta Sulh, Cihanda Sulh İlkesi” doğrultusunda barışçıl bir siyaset izlemiştir. Bulgaristan ise dünyada gelişen siyasi ve askeri gelişmelerden etkilenerek revizyonist bir politika takip etmiştir. Bu bağlamda iki devlet II. Dünya Savaşı’na kadar olan süreçte kısa süreli siyasi gerginlikler yaşasa da yapılan karşılıklı ziyaretler dostluk ve komşuluğun ön plana çıkmasını sağlayarak diplomatik krizleri çözüme kavuşturmuştur. II. Dünya Savaşı başlarında hem Türkiye hem de Bulgaristan tarafsızlığını ilan etmiş ancak savaşın ilerlemesiyle birlikte Bulgaristan tarafsızlık siyasetini terk ederek Mihver Devletleri tarafında savaşa katılmıştır. Türkiye Cumhuriyeti ise ABD, İngiltere ve Rusya’nın baskılarına rağmen savaş boyunca tarafsızlığını korumuş ve savaşın bitmesine yakın da Almanya liderliğindeki Mihver Devletlerine sembolik olarak savaş ilan ettiğini açıklamıştır. Bulgaristan ise 1944 yılında teslim olduğunu dünyaya duyarak savaştan çekilmiştir. Çalışmanın konusunu teşkil eden II. Dünya Savaşı’nda Türkiye ile Bulgaristan arasındaki siyasi ilişkiler, savaşın başladığı 1939 yılından iki ülke arasındaki haberleşmelerin kesildiği 1945 yılına kadar devlet liderlerinin ve yöneticilerinin barışı korumak ve ilişkileri sürdürmek maksadıyla verdikleri dostluk mesajları çerçevesinde ilerlemiştir. Bu doğrultuda çalışmada; iki ülke arasında yapılan karşılıklı ziyaretler, antlaşmalar, devlet başkanları ve bakanlarının açıklamaları ortaya konularak siyasi ilişkilere etkisi incelenmiştir. Ayrıca devlet başkan ve bakanlarının yaptığı ziyaretlerin Türk ve Bulgar kamuoyuna yansıması irdelenerek iki ülke ilişkilerine katkılarından da bahsedilmiştir.